CO ROBIĆ W PRZYPADKU CHĘCI BUDOWY WODOCIĄGU I PRZYŁĄCZY DO NIERUCHOMOŚCI BUDOWLANYCH

Aktualizacja: 17 cze 2020


  • Możliwość zmuszenia ZGK (Zakład Gospodarki Komunalnej) do budowy wodociągu i kanalizacji

Zmuszenie ZGK do budowy wodociągu jest w dużej mierze teoretyczna. Obowiązek ZGK powstaje, gdy gmina ustali taką budowę w studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy oraz miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego (art. 15 ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków).

W praktyce w przypadku braku działań ZGK, zainteresowany musi wykonać samodzielnie wodociąg za zwrotem kosztów ZGK.

Zaopatrzenie w wodę, budowa i utrzymanie urządzeń wodociągowo - kanalizacyjnych jest zadaniem własnym gminy, która może w jego realizacji posłużyć się przedsiębiorstwem wodociągowo - kanalizacyjnym. Budowa tych urządzeń nie jest jednak obowiązkiem o charakterze bezwzględnym, lecz ma charakter warunkowy. Jest jedynie środkiem do realizacji tych zadań. Trudno wyprowadzić obowiązek gminy do budowy tych urządzeń na każdej nieruchomości, na której planowane są inwestycje mieszkaniowe.
Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 29 czerwca 2012 r., II SA/Łd 220/12


  • Kto ponosi koszty budowy wodociągu, kanalizacji oraz przyłączy?

koszt budowy urządzeń wodociągowych i urządzeń kanalizacyjnych – ZGK koszt przyłączy do sieci wodociągowej i kanalizacyjnej – właściciel nieruchomości

(art. 15 ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków).

Do poniesienia nakładów na wybudowanie odcinka sieci kanalizacyjnej do granicy nieruchomości przyłączanej obowiązana jest gmina, a nie osoba ubiegająca się o przyłączenie do sieci. Nie ponosząc tych nakładów i zmuszając osoby ubiegające się o przyłączenie do ich poniesienia bez zapewnienia późniejszego rozliczenia tych kosztów, a wręcz przejmując odcinek sieci nieodpłatnie na własność, gmina niewątpliwie osiąga nieuzasadnione korzyści materialne kosztem swoich usługobiorców.
Wyrok Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 13.12.2011 r. VI ACa 870/11

  • Czy ZGK może przejąć nieodpłatnie wybudowaną sieć wodociągową i kanalizacyjną/wymusić oświadczenie o nieodpłatnym przekazaniu wybudowanej sieci?

Jakiekolwiek próby narzucenia tego rodzaju warunków maja charakter bezprawny – naruszają zbiorowe interesy konsumentów poprzez nadużycie pozycji monopolistycznej. Podobnie należy ocenić wszelkie próby odmowy wydania wytycznych dotyczących wykonania sieci wodociągowej i kanalizacyjnej.

W podobnych sprawach sądowych na przedsiębiorstwo wodociągowe nakładane były kary przez Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów (UOKiK) w wysokości około 20 tys. złotych.

Niedopuszczalne jest uzależnienie ustalenia warunków przyłączenia do sieci od uprzedniego wyrażenia zgody na wybudowanie przyłącza czy poprzez nałożenie na odbiorcę obowiązku wybudowania urządzeń. Nie można zobowiązać osoby ubiegającej się o wydanie warunków przyłączenia do uprzedniego zawarcia umowy regulującej tryb i zasady odpłatnego przejęcia przez przedsiębiorstwo urządzeń wybudowanych przez przyszłego odbiorcę, przed wydaniem warunków przyłączenia. Przesądził o tym art. 6 ust. 2 ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę. Taka regulacja jest również sprzeczna z treścią art. 31 ust. 1 ustawy, który stanowi, że osoby które wybudowały z własnych środków urządzenia wodociągowe i kanalizacyjne, mogą je przekazywać odpłatnie gminie lub przedsiębiorstwu na warunkach uzgodnionych w umowie. Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 27 lutego 2018 r. II SA/Wr 830/17


  • W jaki sposób wymóc na ZGK wydanie decyzji dotyczących budowy wodociągu i kanalizacji

Wprawdzie przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne ma obowiązek przyłączenie zainteresowanego do sieci, to jednak takie przedsiębiorstwo może przeciągać wydanie decyzji w danej sprawie (art. 15 ust. 4 ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków).


Od 19 września 2020 r. i wobec spraw wszczętych po tym terminie obowiązywać będą nowe przepisy, które przewidują, że jeżeli w terminie maksymalnym 42 dni nie zostaną wydane wytyczne, to na przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne dyrektor regionalnego zarządu gospodarki wodnej Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie nałoży karę pieniężną w wysokości 500 zł za każdy dzień zwłoki (nowy art. 29 ust. 3a ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków).

  • Możliwość domagania się odszkodowania/zwrotu kosztów za wybudowanie wodociągu i kanalizacji

W przypadku zdecydowania się na wybudowanie instalacji sieciowej wodociągowej i kanalizacyjnej, co wobec braku możliwości wymuszenia dokonania takiej inwestycji przez ZGK byłoby wskazane, właściciele nieruchomości przyłączonych mogliby się domagać zwrotu poniesionych kosztów od gminy lub ZGK (art. 31 ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków).


Zwrot odbywa się w oparciu o umowę z ZGK lub gminą. W przypadku odmowy zawarcia umowy, konieczne będzie skierowanie sprawy do sądu (sprawy tego rodzaju nie należą do rzadkości).

Osoby, które wybudowały z własnych środków urządzenia wodociągowe i urządzenia kanalizacyjne, mogą je przekazywać odpłatnie gminie lub przedsiębiorstwu wodociągowo-kanalizacyjnemu, na warunkach uzgodnionych w umowie. Art. 31 ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków
W sprawie o zawarcie przez gminę (przedsiębiorstwo wodociągowe lub kanalizacyjne) umowy o przejęcie sieci wodnej lub kanalizacyjnej zbudowanej przez innego inwestora sąd ustala wysokość ekwiwalentu pieniężnego, uwzględniając wartość urządzeń oraz nakładów koniecznych w celu doprowadzenia jej do standardu technicznego umożliwiającego bezpieczną, trwałą i ekonomicznie uzasadnioną eksploatację (wyrok z dnia 31 stycznia 2007 r. Sądu Najwyższego, II CNP 81/06, OSNC 2007/12/188). Wyrok SA w Poznaniu z dnia 20 stycznia 2011 r., I ACa 1059/10
Podstawą prawną źródła, z jakiego pochodzi przychód uzyskany z tytułu wynagrodzenia za wybudowane i przekazane następnie gminie urządzenie wodociągowo-kanalizacyjne, jest art. 10 ust. 1 pkt 9 u.p.d.o.f. (…) skarżący [inwestor] ma możliwość odliczenia wszelkich wydatków poniesionych na wybudowanie przekazanego Gminie L. urządzenia wodociągowo-kanalizacyjnego. I SA/Wr 779/10 - Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu wyrok z dnia 20 października 2010 r.
Konieczność poniesienia opłaty adiacenckiej z tytułu wzrostu wartości nieruchomości w związku z budową urządzeń infrastruktury technicznej sieci wodociągowej. II SA/Gd 520/17, - Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku

  • Możliwe działania

1. skierowanie skargi do Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów (możliwość nałożenia kary na ZGK)

2. złożenie wniosków o określenie warunków przyłączenia do sieci,

3. wybudowanie wodociągu i kanalizacji we własnym zakresie,

4. zażądanie zwrotu kosztów wybudowania wodociągu i kanalizacji.

4 wyświetlenia0 komentarz